Integracja sensoryczna

Integracja sensoryczna (SI) jest  procesem neurologicznym, który polega na organizacji bodźców płynących z ciała i środowiska w taki sposób, aby mogły być użyte do celowego działania.
Mózg przetwarza informacje docierające ze wszystkich zmysłów poprzez:

  • rozpoznawanie
  • segregowanie
  • interpretowanie
  • łączenie ich ze sobą i korelowanie z wcześniejszymi doświadczeniami. 

Najnowszy podział  systemów zmysłowych opracowany przez  C. Kranovitz  to: 

systemy zmysłowe zewnętrze ( tzw. środowiskowe):

  • dotyk
  • węch i zapach
  • wzrok i słuch

oraz   tzw. systemy zmysłowe wewnętrzne:

  • przedsionkowy, westybularny  ( dostarcza  informacji  o ruchu ciała w przestrzeni i  o równowadze)
  • interoceptywny (narządy wewnętrzne niezbędne do życia)
  • proprioceptywny (informuje o  pozycji ciała i  o jego ruchach).

Proces integracji sensorycznej zaczyna się w pierwszych tygodniach życia płodowego, a najintensywniej przebiega do końca wieku przedszkolnego.

W miarę rozwoju dziecko doskonali odbieranie świata za pomocą zmysłów. Dzięki właściwemu przetwarzaniu informacji sensorycznych,  czuje się pewnie i bezpiecznie w otaczającej go rzeczywistości. Potrafi także samo chronić się przed  wieloma zagrożeniami.

Zaburzenie przetwarzania sensorycznego są oznaczane skrótem „SPD”  (od  ang.  sensory processing disorder). W wyniku   zaburzeń   SPD  bodźce przekazywane ze zmysłów nie są właściwie  i efektywnie  interpretowane przez mózg. W związku z tym aktywność dziecka jest  zakłócona i zdezorganizowana.  Problemy dotyczą  przede wszystkim   rozwoju motorycznego, społecznego i emocjonalnego, poziomu koncentracji uwagi wzrokowej/słuchowej  oraz uczenia się.

Terapia SI oddziałuje na układ nerwowy i oparta jest    na  ruchu.

Według badań  V. Maas ( uczennicy  J. Ayers )  zaburzenia integracji sensorycznej występują u 15-45%  populacji dzieci młodszych z różnego rodzaju opóźnieniami rozwojowymi a u 5-10%  dzieci  bez widocznych zaburzeń.

Młodzież  często nasila i  „testuje’’ granice doznań sensorycznych. Stąd bierze się u nich tendencja do ekstremalnych wrażeń zmysłowych, takich  jak: słuchanie głośnej muzyki,  szybka jazda na snowboardzie, wspinaczka, nurkowanie czy też sięganie po używki.